Łódzkie tramwaje i autobusy

Tabor tramwajowy
Strona główna

Wagon silnikowy Lilpop I
1927 - 1954

 

Lilpop I - 119 w zajezdni przy ul. Tramwajowej.
Foto: Walter Genewein, ze zbiorów MKM MPK-Łódź; 1943 r.

 

Typ: Lilpop I
Producent:
Towarzystwo Przemysłowe Zakładów Mechanicznych "Lilpop, Rau & Lowenstein" SA, Warszawa
Rok budowy: 1927
Liczba pojazdów: 20
Numery taborowe: 111 - 130
Pierwszy przydział: KEŁ
, zajezdnia Tramwajowa
Ostatni przydział: MPK, zajezdnia Dąbrowskiego
Data wpisu pierwszego pojazdu: 09.1927 r.
Data skreślenia ostatniego pojazdu: 23.09.1954 r.

NADWOZIE
Konstrukcja: nadwozie drewniane oparte na ostoi wykonanej z nitowanych profili stalowych
Długość: 10250 mm
Szerokość: 2040 mm
Wysokość: 3377 mm
Ciężar własny: 12620
kg
Dach: drewniany, pokryty masą elastyczną oraz płótnem nasyconym farbą wodoodporną.
Podłoga: drewniana
Drzwi zewnętrzne: dwuskrzydłowe łamane (od II wojny światowej)
Drzwi wewnętrzne: dwuskrzydłowe przesuwne ręcznie (oddzielały pomost od przedziału pasażerskiego)
WNĘTRZE
Rodzaj siedzeń: drewniane ławki krzesełkowe
Liczba miejsc siedzących:
18
Liczba miejsc stojących: 32
Ogrzewanie: brak
Oświetlenie: -
Wentylacja: okna boczne przesuwne do dołu, dwa wloty powietrza na dachu

PODWOZIE
Liczba wózków:
1
Liczba osi:
2
Rozstaw osi: 2700 mm
Średnica kół: 865 mm
Typ silnika/moc: SL50 Bergman/ 2 x 39 kW
Hamulce: elektryczny - obsługiwany korbą nastawnika oraz ręczny klockowy do umiejscawiania - obsługiwany korbą

Odbierak prądu: fabrycznie typ lirowy, w czasie II wojny światowej zmieniony na pantograf nożycowy.




 

W dniu 29 stycznia 1927 roku Kolej Elektryczna Łódzka (KEŁ) złożyła zamówienie na budowę 20 wagonów silnikowych w Towarzystwie Przemysłowym Zakładów Mechanicznych "Lilpop, Rau & Lowenstein" SA Warszawa. Przewidziano dla nich numery boczne od 111 do 130. Pierwszy wagon nr 120 dotarł do Łodzi 21 września 1927 roku. Pozostałe sprowadzono w październiku i listopadzie. Wszystkie przetransportowano z Warszawy do Łodzi drogą kolejową, a pośrednikiem handlowym była Spółka Suski & Lenkszewicz.
Początkowo Lilpopy I trafiły do zajezdni przy ul. Tramwajowej. W 1929 roku te z numerami parzystymi przekazano do nowej zajezdni przy ul. Kilińskiego (Dąbrowskiego).

W początkowym okresie eksploatacji ujawniono kilka usterek. W nadwoziach wagonów stwierdzono potrzebę usztywnienia połączeń ostojnic. Źle działały hamulce i piasecznice. Dzwonki sygnałowe traciły dźwięk. Koszty napraw i operacji z nimi związanych pokrył dostawca i wyniosły one prawie 1/3 wartości nowego wagonu. Mało praktyczne okazały się również pomosty. Ciasne i pozbawione drzwi sprawiały zimą trudności.
Pomosty były oszklone i oddzielone od przedziału pasażerskiego dwuskrzydłowymi drzwiami przesuwnymi. Otwory wejściowe zabezpieczano metalowymi atrapami. Szyby czołowe dla uniknięcia odblasków z wnętrza były lekko pochylone. Nad nimi znajdowały się kasety na tablice z nazwami krańcówek. Na szybkach skośnych przewidziano miejsce na numer linii. Wagony nie posiadały fabrycznie kominków dachowych do numeru linii.

Lilpopy mogły zabrać maksymalnie około 120 pasażerów, choć nominalnie miały przewidziane znacznie mniej miejsc. Eksploatowano je niemal wyłącznie na liniach miejskich. Kursowały pojedynczo lub w składach dwu- i trzywagonowych. Przez niespełna 30 lat służby na łódzkich ulicach przeszły niewiele modernizacji. W okresie okupacji zamontowano przy wejściach i wyjściach dwuskrzydłowe łamane drzwi oraz kierunkowskazy na bocznych słupkach. Po wojnie podczas remontów część wozów ujednolicono z nieco młodszymi Lilpopami II, przebudowując czoła z kanciastych na zaokrąglone.
 

 

Lilpop I - 128 na linii 11.
Łódź, ul. Kilińskiego
Foto: ze zbiorów MKM MPK-Łódź; koniec lat 20. XX w.
 

 

Lilpop I - 125 na linii 6.
Łódź, ul. Żeromskiego/Radwańska
Foto: ze zbiorów MKM MPK-Łódź; lata 30. XX w.
 

 

Wypadek m.in. z udziałem Lilpopa I - 130 na linii 1.
Łódź, ul. Narutowicza.
Foto: ze zbiorów MKM MPK-Łódź; 21.06.1941 r.
 

 

Wypadek z udziałem Lilpopa I - 121 na linii 5.
Łódź, ul. Kilińskiego/Pomorska.
Foto: ze zbiorów MKM MPK-Łódź; 2.03.1942 r.
 

W latach 50. XX wieku Łódź otrzymywała dość regularnie nowe wozy silnikowe typu 2N1 i 2N2. Niemal cała produkcja tych pojazdów trafiała do łódzkiego MPK. W zamian z Łodzi wysyłano do innych mniejszych przedsiębiorstw wagony starszych typów - w tym również Lilpopy I. Ostatnie dwa wozy 122 i 130 skreślono z inwentarza MPK Łódź w dniu 23 września 1954 roku.
 
W latach 1953 - 1954  wszystkie Lilpopy I przekazano do innych miast. Do Bydgoszczy wozy o numerach 111, 113, 114, 115, 116, 117, 119, 120, 121, 122, 123, 124, 125, 126, 128, 129, 130. Kursowały tam kursowały do 1963 roku.
W Legnicy wozy 112, 118, 127 eksploatowano do 1959 roku.

Nie istnieje żaden czynny przedstawiciel tej serii. Kilka nadwozi przetrwało na działkach w okolicach Bydgoszczy. Po wagonach tych nie zachowało się także zbyt wiele zdjęć.
 
 

Lilpop I - 32 (dawny łódzki 119) z doczepą na linii 1.
Bydgoszcz, pl. Zjednoczenia.
Foto: ze zbiorów Sigurda Hilkenbacha; 08.1958 r.
 

 

Bydgoskie Lilpopy (ex łódzkie) jako altany w Zielonej Hucie. Foto: Jerzy Wojtowicz; ok. 1998 r.

 

Stany inwentarzowe

Rok Stan na koniec roku Wpisano sztuk Numery taborowe pojazdów przyjętych na inwentarz Skreślono sztuk Numery taborowe pojazdów skreślonych z inwentarza
1927 20 20

111 - 130

-  
1928 20 -   -  
1929 20 -   -  
1930 20 -   -  
1931 20 -   -  
1932 20 -   -  
1933 20 -   -  
1934 20 -   -  
1935 20 -   -  
1936 20 -   -  
1937 20 -   -  
1938 20 -   -

 

1939 20 -   -  
1940 20 -   -  
1941 20 -   -  
1942 20 -   -  
1943 20 -   -  
1944 20 -   -  
1945 20 -   -  
1946 20 -   -  
1947 20 -   -  
1948 20 -   -  
1949 20 -   -  
1950 20 -   -  
1951 20 -   -  
1952 20 -   -  
1953 6 -   14

111, 112, 113, 114, 115, 116, 117, 119, 121, 123, 124, 126, 128, 129

1954 - -   6

118, 120, 122, 125, 127, 130

Tabor tramwajowy
Strona główna
 

Strona utworzona 19.08.2010

©
Wojciech Dębski
 Rozpowszechnianie oraz publikacja materiałów zawartych na tej stronie wyłącznie za zgodą autora.